Centrum Weterana Działań Poza Granicami Państwa

czcionka większa czcionka normalna czcionka mniejsza
24 kwietnia 2018
WP w Misji Szkoleniowej NATO w Iraku (2005-2011)
Przedstawiciele Wojska Polskiego w Misji Szkoleniowej Traktatu Północnoatlantyckiego w Iraku (2005-2011).


  Udział polskich żołnierzy i pracowników cywilnych wojska w misji w Republice Iraku nie sprowadzał się tylko działań w ramach operacji Iracka Wolność (Iraqi Freedom) i służby w ramach Polskiego Kontyngentu Wojskowego. W trakcie naszej obecności w tym kraju w latach 2005-2011 Polacy brali udział w Misji Szkoleniowej NATO w Iraku (NATO Training Mission-Iraq, NTM-I). Jej zadania były uzupełnieniem i rozwinięcie podobnych działań prowadzonych przez WP w ramach PKW w Iraku.
Geneza misji sięga roku 2004, kiedy to w ramach postanowień szczytu Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego w Stambule, odbywającego się w dniach 28-29 czerwca 2004 r., ustalono, że zostanie powołana specjalna misja mająca na celu wsparcie szkolenia irackich służb bezpieczeństwa. Decyzja o wspomożeniu irackich sił bezpieczeństwa zapadła na mocy Rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1546 z dnia 8 czerwca 2004 r. wzywającej państwa członkowskie ONZ oraz organizacje międzynarodowe i regionalne do udzielenia pomocy tymczasowym władzom irackim. 22 czerwca iracki premier zwrócił się do Sekretarza Generalnego NATO z prośbą o wsparcie w najważniejszych aspektach szkolenia na terytorium Iraku, przekazanie wyposażenia oraz udzielenie innej pomocy technicznej. Powstanie NTM-I poprzedziła utworzenie 30 lipca 2004 r. Misji Szkoleniowo-Wdrożeniowej NATO w Iraku (NATO Trainning Implementation Mission – Iraq, NTIM-I). Już 7 sierpnia w ramach jej funkcjonowania skierowano pierwszych oficerów, których zadaniem było określenie potrzeb szkoleniowych, przygotowanie planów szkolenia oraz stworzenie warunków do rozpoczęcia tego procesu. 18 sierpnia 2004 r. rozpoczęły się pierwsze szkolenia, które objęły personel Ministerstwa Obrony Iraku oraz Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. Misja funkcjonowała do 16 grudnia 2004 r.

Przekazanie obowiązków między VI i VII polską zimną MALT.

 Zastąpiła ją Misja Szkoleniowa NATO w Iraku (NTM-I). Do jej pierwszych zadań należało nawiązanie stałych kontaktów z tymczasowym rządem irackim i Siłami Wielonarodowymi oraz określenie metod prowadzenia szkoleń zarówno na terytorium Iraku, jak i poza nim. W początkowym okresie misja skoncentrowała się na współpracy z irackimi władzami nad tworzeniem struktur bezpieczeństwa, ze szczególnym uwzględnieniem ministerstwa obrony i wojskowej kwatery głównej oraz na opracowaniu raportu zawierającego bardziej szczegółowe propozycje dotyczące szkolenia, doradztwa i współpracy ze strony NATO. Z czasem Rada Północnoatlantycka rozszerzyła koncepcję działania misji, określając jej poszczególne etapy. Pierwszy z nich obejmował stworzenie krajowych mechanizmów dowodzenia i kontroli oraz wzmocnienie szkolenia i doradztwa dla członków irackich sił bezpieczeństwa. Drugi etap skoncentrował się na zapewnianiu wsparcia irackim siłom bezpieczeństwa w zakresie tworzenia Centrum Szkolenia, Kształcenia i Rozwoju Doktryny, które z kolei zapewnić miało szkolenie kierownictwa, mające na celu rozwój kadry zarządzającej średniego i wyższego szczebla. Mimo koordynacji pomiędzy Siłami Wielonarodowymi, zapewniającymi bezpieczeństwo w terenie, oraz Misją Szkoleniową NATO w Iraku ta druga pozostała odrębną operacją pod politycznym zwierzchnictwem Rady Północnoatlantyckiej. W jej skład weszli reprezentanci 13 państw członkowskich NATO, w tym żołnierze polscy. Polska uczestniczyła w niej od 2005 roku. Pierwszy polscy instruktorzy wchodzili w skład PKW Irak. W ramach NTM-I Polacy działali w między innymi, w jednej z najstarszych uczelni wojskowych w tym kraju, Irackiej Akademii Wojskowej (Iraqi Military Academy Al Rustamiyah), gdzie przedstawiali oficerom Nowej Armii Irackiej między innymi zasady funkcjonowania i zadania zespołów współpracy cywilno-wojskowej CIMIC. Polacy służyli także w dowództwie oraz sztabie misji, które mieściły się w Bagdadzie w tzw. Zielonej Strefie. Polscy oficerowie prowadzili zajęcia w bazie Al-Rustamijja na tzw. Połączonych Kursach Oficerskich. Polacy byli także mentorami i wykładowcami na Wyższych Sztabowych Kursach Oficerskich i Sztabowych Kursach Oficerskich. W ramach misji NTM-I żołnierze znad Wisły tworzyli też Zespół Doradczo-Łącznikowy (Military Advisory and Liaison Team, MALT).


Żołnierze PKW NTM-I na lotnisku BIAP.

 Po wycofaniu PKW Irak, od października 2008 r. zespoły szkoleniowe oraz oficerowie w dowództwie misji rozpoczęli funkcjonowanie jako samodzielny PKW NTM-I. Polacy kontynuowali tym samy służbę w państwie irackim, aktywnie uczestnicząc w procesie szkolenia oraz doradzania dla kadr średniego i wyższego szczebla Irackiego Ministerstwa Obrony i Irackich Sił Bezpieczeństwa. Pierwsza zmiana PKW NTM-I utworzono na bazie kadr Wyższej Szkoły Oficerskiej Wojsk Lądowych we Wrocławiu. Druga zmiana została sformowana na z żołnierzy 16. Pomorskiej Dywizji Zmechanizowanej w Elblągu. Od III zmiany zespoły przygotowywano i tworzono w Centrum Szkolenia na potrzeby Sił Pokojowych w Kielcach (obecnie Centrum Przygotowań do Misji Zagranicznych). Zmiany dotknęły także sam zakres zadań szkoleniowych skierowanych do armii Iraku.
 Większość polskiego kontyngentu stacjonowało w bazie Al-Rustamijja, gdzie oprócz wspomnianej już Irackiej Akademii Wojskowej oraz Wyższej Szkoły Wojskowej dla irackiego wyższego szczebla personelu wojskowego (Joint Staff Collage) skoszarowany był też iracki Batalion Ochrony Bazy (Base Defence Battalion) odpowiadający za bezpieczeństwo kompleksu i jego otoczenia. Za szkolenie tworzących go żołnierzy irackich odpowiadali polscy żołnierze ze wspomnianego Zespołu Doradczo-Łącznikowego. Do obowiązków personelu MALT należało głównie szkolenie, monitoring, nadzór i koordynacje działań irackiego batalionu zabezpieczającego bazę. Ochrona kompleksu oraz znajdujących się w nim wojsk irackich oraz Sił Wielonarodowych było istotnym zagadnieniem, ze względu na częste ataki rakietowe i moździerzowe ze strony rebeliantów i organizacji terrorystycznych. Polski zespół MALT prowadził w ramach nowego planu nauczania szkolenia strzeleckie, taktyczne, zajęcia z topografii, naukę kierowania pojazdami w sytuacji zagrożenia, stosowania procedur bezpieczeństwa. Polacy zapewniali też bezpieczeństwo siłom NATO w bazie Al-Rustamijja poprzez kontrolę osób i pojazdów do niej wjeżdżających, wydzielanie grup ochrony osobistej oraz w razie potrzeb eskorty.


Szkolenie strzeleckie irakijskich żołnierzy.

Zespół MALT składał się z 3 niezależnych sekcji, które przez większość okresu trwania misji dzieliły się na:
•    operacyjną (z wydzieloną Grupą Szybkiego Reagowania);
•    planowania i szkolenia (z Grupą Zabezpieczenia Szkolenia);
•    monitorowania i kontroli systemu bezpieczeństwa bazy (w jej skład wchodziła służba porządkowo-ochronna).
Grupa Szybkiego Reagowania działała w systemie 24-godzinnych dyżurów, w ramach których nie tylko chronili kompleks Al-Rustamijja, ale także pełnili rolę ochrony osobistej przełożonych oraz gości, zarówno na ternie bazy jak też poza nią. Do zadania grupy należało też zabezpieczeni lądowiska śmigłowców oraz pełnienie dyżurów w centrum operacyjnym, gdzie szkolono też irackich oficerów.


Szkolenie z udzielania pierwszej pomocy.

 Instruktorzy szkolący iracki Batalion Ochrony Bazy działali w oparciu o polski model szkolenia, prowadząc kursy taktyczne, informatyczne, medyczne oraz strzeleckie. Trwały one od jednego do kilku tygodni, co było podyktowane rodzajem i tematyką zajęć. Ich liczebność wahała się od kilku do kilkudziesięciu uczestników.
Służba porządkowo-ochronna, będąca częścią sekcji monitorowani i kontroli systemu bezpieczeństwa bazy Al-Rustamijja, zajmowała się stworzeniem warunków zapewniającym prawidłowe funkcjonowanie wojska i administracji w kompleksie. W tym celu ochraniali bramę wjazdową, kontrolowali służby pełniące wartę na wieżach wartowniczych czy też nadzorowali pracę Zespołu Operacyjnego Batalionu Ochrony Bazy.

Zajęcia z zakresu techniki przeszukiwania pojazdów.

 Zaangażowanie Polski w misję NTM-I trwało do grudnia 2011 roku. W ramach VIII zmiany Polskiego Kontyngentu Wojskowego w Misji Szkoleniowej NATO w Iraku, która miała rozpocząć się pod koniec 2011 roku, na Eufrat mieli wyruszyć kolejni polscy żołnierze, których zadaniem było szkolenie logistyczne Irakijczyków. Ostatecznie, w związku decyzji dowództwa NTM-I o wygaszeniu misji, na początku listopada do Iraku odleciało trzech polskich żołnierzy. Powrócili oni do kraju 19 grudnia 2011 roku kończąc tym samy polski udział w operacji. Była to jedna z największych misji szkoleniowych w historii NATO. W trakcie jej trwania zostało przeszkolonych 15 tysięcy przedstawicieli irackiego wojska i służb bezpieczeństwa. Istotny wkład w ten proces miało także ponad 150 polskich żołnierzy, którzy z poświęceniem i zaangażowanie służyli w Iraku. Dzięki swojej służbie, mimo wielu niebezpieczeństwo i często trudnej współpracy z irackimi oficerami i żołnierzami udało im się odnieść szereg sukcesów szkoleniowych.

Irakijczycy i ich polscy instruktorzy po zakończeniu jednego z kursów.

Zdjęcia z kolekcji majora Tomasz Kaszuby

generuj pdf
Kontakt

Centrum Weterana Działań Poza Granicami Państwa
Puławska 6A
00-909 Warszawa
tel. 261842075
fax. 261842071
centrumweterana@ron.mil.pl

    
  • BIP